ÖLÜM ŞİİRLERİ



Yazar : Hasan Ali Kasır

Turgut Uyar, bir şiirinde, ölümle şiir arasında şöyle bir ilişki kurar:
"ölümle gül kardeştir, çünkü bizim şiirimizde
biri ömrüne kan verir
ve ölüm daha büyük ve daha kırmızı olur gülden
ve sığmaz her mezara"

Ölümle gül kardeşse, denebilir ki, ölümle şiir de kardeştir.

Bu iki kardeş kavram, eski Türk şiirinde "şagu"da birleşerek ölen kişilerin arkasından yazılan ve onların özelliklerin9i anlatan bir şiir türü olarak, "yuğ" adı verilen ölüm törenlerine hayat verirdi. "Sagu", tarih süreci içerisinde saz şiirinde "ağıt", divan şiirinde "mersiye" olarak karşımıza çıktı.

Klasik şiirimizde mersiye; "Ölen birinin ardından duyulan üzüntüyü dile getirmek, o kişinin iyi taraflarını anlatmak ve ölene karşı şairini ilgisini ifade etmek üzere yazılan lirik şiire verilen addır."


Gerçi "yuğ" törenleri kalmamıştır, ama ölenin kadr ü kıymetini, hiç değilse ölümden sonra bilmek lazım geldiğine inanılmış olmalı ki, ağıt ve mersiye günümüze kadar yaşayıp geldi. Yalnız ölenin ardından söylenen şiirle yetinilmedi, değer verilen her varlığın arkasından ağıtlar yakıldı, mersiyeler düzenlendi ve dahası, bizzat ölümü anlatan şiirler yazıldı.

Edebiyat tarihimizde ölüm temasını en çok işleyenler, başta Yunus Emre olmak üzere, genellikle şufi-meşrep şairler olmuştur. Klasik şiirimizde -divan, tekke ve saz şiirimizde- ölüm temalı pek çok şiir örneğine rastlıyoruz. Batı Etkisinde Türk Edebiyatı döneminde ise bazı şairlerde bu temanın ön plana çıktığına tanık olmaktayız. Örneğin "Makber" şairi "Abdülhak Hamid" -belki de çok sevdiği karısı Fatıma'nın genç yaşta ölmesinden dolayı- ölüm temasını en çok işleyen şairlerden biridir.

Cumhuriyet döneminde ölüm temasını en çok işleyen şair, denebilir ki Cahit Sıtkı Tarancı'dır. Ölüm şiirleri denince zaten ilk akla gelen birinci Hamid'in "Makber"i, diğeri Yahya Kemal'in "Sessiz Gemi"si, bir üçüncüsü ise Cahit Sıtkı'nın "Otuz beş Yaş" şiiridir. Cahit Sıtkı, "hemen hemen bütün şiirlerinden, açık veya sezdirme yoluyla ölüm ve fanilik temlerini ele alır. Denebilir ki, Türk Edebiyatında Yunus Emre ve Abdülhak Hamid'den sonra bu konular üzerinde en çok duran odur."

Günümüz Türk şiirinde ölüm temasını en çok işleyen şairlerden biri, genellikle aşk şiirleriyle tanınan Ümit Yaşar Oğuzcan'dır. Zaten kendisi de bir şiirinde; "ben aşkın ve ölümün şairiyim" demektedir. Ayrıca Orhan Seyfi Orhon, Necip Fazıl Kısakürek, Melih Cevdet Anday, Sabahattin Kudret Aksal, Özdemir Asaf, Attila İlhan gibi şairleri, ölüm temasına en çok şer veren şairler arasında saymak mümkündür.

Ölüm Şiirleri, Sh. 22-24, Hasan Ali Kasır

Yazı Hazırlık: Kitaphaber.net


İÇİNDEKİLER

GÜLDESTE İÇİNDE ŞİİRLERİ BULUNAN ŞAİRLER

ahmed yesevi, yunus emre, mesihi, necati, ibrahim gülşeni, usuli, baki, aziz mahmud hüdayi, karacaoğlan, gevheri, akif paşa, seyrani, recaizade mahmut ekrem, muallim naci, abdülhak hamid tarhan, sümmani, alvarlı muhammed lütfi, mehmed akif ersoy, yahya kemal beyatlı, ahmet haşim, halit fahri ozansoy, enis behiç koryürek, orhan seyfi orhon, aşık veysel, yusuf ziya ortaç, ali mümtaz arolat, hasan ali yücel, faruk nafiz çamlıbel, ahmet hamdi tanpınar, ahmet kutsi tecer, nazım hikmet, zeki ömer defne, arif nihat asya, ömer bedrettin uşaklı, necip fazıl kısakürek, selahattin batu, asaf halet çelebi, cevdet kudret, ahmet muhip dıranas, cahit sıtkı tarancı, mazlum keman köstekçioğlu, ziya osman saba, rıfat ılgaz, kemal çoruh, bedri rahmi eyuboğlu, fazıl hüsnü dağlarca, orhan veli kanık, melih cevdet anday, baki süha ediboğlu, behçet necatigil, cahit külebi, ilhan geçer, ceyhun atuh kansu, salah birsel, ibrahim minnetoğlu, ali ulvi kurucu, sabahattin kudret aksal, necali cumalı, şinasi özdenoğlu, muzaffer tayyip uslu, özdemir asaf, ahmet tufan şentürk, attila ilhan, bahtiyar vahapzade, sedat umran, ümit yaşar oğuzcan, turgut uyar, halit ziya yavuzer, edip cansever, nurettin özdemir, mustafa necati kocaer, akdemir akmut, bahattin karakoç, ayhan inal, cemal süreya, gültekin akın, sezai karakoç, hilmi yavuz, oktay tuncer, yavuz bülent bakiler, ülkü tamer, hüsrev hatemi, m. fethullah gülen, türkan ildeniz, erdem bayazıt, mehmed aslan, alaeddin özdenören, ataol behramoğlu, muhsin ilyas subaşı, dilaver cebeci, ismet özel, alaaddin soykan, seyit mehmet şen, nurettin durman, mustafa miyasoğlu, osman sarı, metin önal mengüşoğlu, ismail uyaroğlu, kamil eşfak berki, cahit koytak, cumali ünaldı hasannebioğlu, mustafa özer, şahin uçar, yusuf dursun, m. emin alper, murat kapkıner, yusuf erkişi, abdülkadir budak, ahmet tevfik ozan, hasan ali kasır, olcay yazıcı, tugrul tanyol, ahmet sıvacı, a. vahap akbaş, hüseyin ferhad, mustafa özçelik, abdülkadir turan, mehmet ocaktan, mustafa ruhi şirin, nihat hayri azamat, adem kandemir, ahmet mercan, sefa kaplan, adnan özer, lütfi şehsuvaroğlu, hamza yıldız, ibrahim serhat canbolat, cafer turaç, adem turan, hakan hadi kadıoğlu, mustafa islamoğlu, nurullah genç, mehmet erdoğan, metin celal, sıtkı caner, yüksel peker, müştehir karakaya, selim erdoğan, arif dülger, adem karafilik, hasan akçay, mürsel sönmez, süleyman çelik, adem konan, hıdır toraman, muhsin macit, nazir akalın, mehmet solak, hicabi kırlangıç, servet yüksel, ekrem kaftan, ismet emre, osman arslan, özcan ünlü, mesut doğan, fatih okumuş, mehmet aycı, bülent işin.


Yayınevi

:

Düşün Yayıncılık

Seri Adı

:

Güldeste Serisi

Yayın Dili

:

Türkçe

Barkod

:

9789755501147

Sayfa Sayısı

:

344 Sayfa

İlk Baskı Tarihi

:

Fiyatı

:

13.00 TL

Satış Durumu

:

Satışta